Podczas realizowania programu edukacyjno-terapeutycznego z dzieckiem z zaburzeniem rozwoju wykonujemy zadania, które są dla niego trudne i których nie potrafi wykonać samodzielnie. Co w takim razie zrobić, jeśli uczeń nie reaguje na nasze słowa? Co, jeśli nie wykonuje zadań edukacyjnych prawidłowo? Co, jeśli w ogóle nie potrafi czegoś wykonać? Te pytania pojawiają się bardzo często w trakcie prowadzonych przez nas szkoleń.

Podpowiedź, jako forma pomocy

Jak sprawić, aby uczeń osiągał sukces i uczył się efektywnie? Podpowiedzieć. Podpowiedź stanowią różne formy pomocy ze strony rodzica bądź nauczyciela, które ułatwiają wykonanie określonego zadania czy czynności. Kiedy należy jej udzielić? Gdy nasz podopieczny popełnia błędy lub nie wykonuje określonej instrukcji czy zadania oraz kiedy uczymy nowych umiejętności. Musimy pamiętać o tym, że w trakcie terapii należy stosować tylko takie formy pomocy, które dziecko akceptuje i które są dla niego zrozumiałe.

Rodzaje podpowiedzi

W obszarze Stosowanej Analizy Zachowania znajduje się szereg naukowo udowodnionych technik i sposobów uczenia. Dobierając formę podpowiedzi zawsze musimy zwracać szczególną uwagę na aktualne możliwości ucznia,
a także konkretną umiejętność, którą chcemy rozwijać. Przyjrzymy się kilku rodzajom podpowiedzi związanych z reakcją, które wykorzystujemy w IWRD.

Podpowiedź fizyczna (manualna). Polega na udzieleniu dziecku niewerbalnej, fizycznej pomocy, podczas wykonywania danego ćwiczenia. Dzięki odpowiedniemu jej stosowaniu, możemy rozwijać wiele umiejętności,
takich jak np., mycie zębów, budowanie z klocków, wycinanie czy kolorowanie. Pamiętajmy, by podpowiedź była delikatna i wycofywana tak szybko jak to jest możliwe.

Podpowiedź słowna (werbalna). Stosujemy ją do rozwijania kompetencji komunikacyjnych, mowy czynnej czy umiejętności społecznych. Może składać się z pojedynczego dźwięku, sylaby, słowa lub dłuższej wypowiedzi. O tym jak bardzo złożoną podpowiedź będziemy mogli zastosować, dowiemy się od naszego ucznia. To na jego aktualne możliwości werbalne, będziemy musieli zwrócić szczególną uwagę.

Podpowiedź modelująca. Na pewno wszyscy z nas bardzo dobrze znają podobną sytuację:

– Dzieci, spójrzcie na tablicę. Pokażę Wam jak należy napisać literkę „B”. Teraz Wy napiszcie literkę „B” w swoich zeszytach.

Modelowanie jest formą podpowiedzi stosowaną powszechnie zarówno przez nauczycieli jak i rodziców. Opiera się na bazowej umiejętności, jaką jest naśladowanie. Jedna osoba, tzw. model, demonstruje wykonanie czegoś, druga osoba to obserwuje, a następnie powtarza. Pozwala to m. in. na uczenie podstawowych umiejętności takich jak rozumienie mowy po bardziej złożone, jak np. umiejętności wczesnoszkolne.

Praktyka

Rola wiedzy teoretycznej, której fundamenty poparte są nauką, jest
w pracy terapeuty nieoceniona. O wszystkich rodzajach podpowiedzi dowiecie się Państwo na naszym kursie doskonalącym: „Stosowana Analiza Zachowania w terapii dzieci z zaburzeniami rozwoju”. Jednak obok wiedzy o tym, jakie działania będą efektywne dla podopiecznego, jest wiedza o tym w jaki sposób to zrobić. Jeśli chcecie Państwo zdobyć umiejętności praktyczne zapraszamy na Certyfikat Nauczyciela-Terapeuty Dziecka z Zaburzeniami ze Spektrum Autyzmu. Daje on możliwość przełożenia teorii na praktykę pod okiem specjalistów. Pamiętajmy, że utrzymanie najwyższych standardów terapii musi wiązać się z nieustannym rozwojem i samokształceniem. Jedynie w taki sposób jesteśmy w stanie zapewnić naszym uczniom, jak najlepsze wsparcie.

Autor: Agata Osmólska-Czyż